Strona główna / Polityka redakcyjna
Zasady pracy
Polityka redakcyjna
Treści o zdrowiu czyta się zwykle w gorszym momencie: dzień przed wylotem, w hotelu, po nieprzespanej nocy. Dlatego opisujemy wprost, skąd bierzemy fakty, kto je sprawdza i co robimy, gdy się pomylimy.
Po co powstała ta strona i czego dotyczy
Ta strona opisuje reguły, według których powstają wszystkie materiały w serwisie Zdrowie w Drodze: dobór źródeł, zakres recenzji medycznej, zasadę niepodawania dawek oraz tryb poprawiania błędów. Dotyczy tekstów informacyjnych, nie decyzji lekarskich podejmowanych w indywidualnej sprawie pacjenta.
Piszemy o medycynie podróży, czyli o obszarze, w którym łatwo o dwie skrajności. Pierwsza to straszenie chorobami tropikalnymi, których turysta nie spotka. Druga to bagatelizowanie rzeczy prostych, jak przerwana terapia przewlekła albo odwodnienie u dziecka w upale. Staramy się trzymać środka i podawać skalę zjawiska tam, gdzie da się ją podać za konkretnym źródłem.
Odrębną warstwą jest usługa. Serwis prowadzi konsultacje lekarskie online, a decyzję o wystawieniu e-recepty podejmuje lekarz. To jest opisane w dziale jak to działa i na stronie nasi lekarze. Artykuł nigdy nie zastępuje tej ścieżki i nie sugeruje, że coś załatwia za lekarza.
Zasady, według których powstają nasze teksty
Każdy materiał opiera się na źródłach pierwotnych, przechodzi recenzję lekarza z numerem prawa wykonywania zawodu i nie zawiera dawkowania. Status leku sprawdzamy w rejestrze, a nie z pamięci, a datę aktualizacji zmieniamy tylko wtedy, gdy realnie zmieniła się treść.
Źródła pierwotne przed opracowaniami
Opieramy się na charakterystykach produktów leczniczych i danych z Rejestru Produktów Leczniczych, na zaleceniach WHO dotyczących zdrowia w podróży, na CDC Yellow Book, komunikatach Głównego Inspektoratu Sanitarnego oraz na wytycznych towarzystw naukowych. Portale zdrowotne i blogi nie są dla nas źródłem faktu, najwyżej tropem, który trzeba potwierdzić gdzie indziej. Listę źródeł podajemy na dole każdego artykułu, żeby dało się je sprawdzić bez szukania.
Status Rp i OTC sprawdzamy w rejestrze, nie z pamięci
Informacja o tym, czy lek wymaga recepty, jest weryfikowana dla konkretnego preparatu w Rejestrze Produktów Leczniczych. Ta sama substancja potrafi mieć dwie kategorie naraz i to nie jest wyjątek. Loperamid występuje w rejestrze zarówno jako preparat bez recepty, jak i w pozycjach z kategorią Rp. Butylobromek hioscyny ma warianty bez recepty, wariant oznaczony jako OTC i Rp oraz postać do wstrzykiwań z kategorią Rp. Melatonina jest dostępna i bez recepty, i w preparacie o przedłużonym uwalnianiu z kategorią Rp.
W drugą stronę działa to tak samo. Oktenidyna, kojarzona przez część czytelników z lekiem na receptę, to w rejestrze w większości preparaty dostępne bez recepty. Z kolei atowakwon z proguanilem, używany w profilaktyce malarii, ma kategorię Rp i nie da się go kupić samodzielnie, o czym piszemy przy lekach stosowanych w profilaktyce malarii. Cała granica między jedną półką a drugą jest opisana w tekście o lekach bez recepty i na receptę w podróży.
Zero dawkowania w treści
Nie podajemy schematów dawkowania ani liczby tabletek, nawet przy preparatach dostępnych bez recepty. Piszemy, po co stosuje się daną substancję, w jakich postaciach występuje, czego nie wolno z nią łączyć i kiedy przestaje wystarczać. Dawkę dobiera lekarz na konsultacji albo farmaceuta przy leku z półki, bo obaj mają dane, których artykuł nie zna: wiek, masę ciała, choroby współistniejące i resztę przyjmowanych preparatów.
Recenzja medyczna przed publikacją
Tekst napisany przez redakcję czyta lekarz z numerem prawa wykonywania zawodu i sprawdza go pod kątem zgodności z charakterystykami produktów oraz aktualnymi zaleceniami. Recenzent może zażądać usunięcia fragmentu, zmiany akcentu albo dopisania objawów alarmowych. Nazwisko i numer PWZ osoby recenzującej podajemy przy każdym materiale, a nie w ogólnej formule o zespole ekspertów.
Objawy alarmowe zawsze widoczne
Każdy tekst opisujący dolegliwość zawiera listę sytuacji, w których nie czeka się na konsultację online, tylko szuka pomocy na miejscu. Te fragmenty nie są chowane na końcu artykułu ani zwijane w rozwijane sekcje. W medycynie podróży dotyczy to zwłaszcza gorączki po powrocie z regionu, w którym występuje malaria, biegunki z krwią, objawów odwodnienia i objawów przegrzania.
Daty aktualizacji mówią prawdę
Datę zmieniamy wtedy, gdy zmieniła się treść merytoryczna: doszedł nowy fakt, zmieniło się zalecenie, poprawiliśmy błąd. Nie odświeżamy dat automatycznie po to, żeby artykuł wyglądał na świeży. Przy zmianie, która odwraca sens wcześniejszego zalecenia, dopisujemy notę o tym, co zostało poprawione.
Czego w tym serwisie nie robimy
Część reguł łatwiej opisać przez to, na co nie ma u nas zgody.
- Zmyślonych opinii i ocen. Nie publikujemy gwiazdek, cytatów pacjentów ani liczników zadowolonych klientów. Jeśli kiedyś pojawią się opinie, będą pochodziły z zewnętrznego, weryfikowalnego źródła.
- Obietnic wystawienia recepty. Lekarz może odmówić i to jest normalna część usługi, a nie awaria. Żaden nagłówek w serwisie nie sugeruje gwarantowanego dokumentu.
- Reklamy konkretnych marek leków. Nie przyjmujemy płatnych wzmianek o preparatach. Nazwy handlowe pojawiają się tylko wtedy, gdy bez nich nie da się opisać faktu, na przykład kategorii dostępności.
- Straszenia i pilnych terminów, których nie ma. Bez liczników odliczających, bez ostatnich miejsc, bez sugerowania, że zwłoka o dzień zmienia rokowanie, jeśli tak nie jest.
- Kopiowania cudzych tekstów. Materiały powstają od zera. Jeśli korzystamy z cudzego opracowania, podajemy je jako źródło i nie przepisujemy zdań.
Kto i jak pisze
Za materiały odpowiada redakcja MEDINOW Sp. z o.o., a za warstwę medyczną lekarz recenzent. Przy przygotowaniu tekstów korzystamy z narzędzi wspierających pisanie i porządkowanie danych, natomiast żaden materiał nie trafia na stronę bez przeczytania przez człowieka. Redaktor prowadzący sprawdza fakty i linki, lekarz sprawdza warstwę medyczną, a dopiero po tych dwóch krokach tekst zostaje opublikowany. Ta sama zasada dotyczy tabel z kategoriami dostępności, które przy każdej większej aktualizacji porównujemy z rejestrem.
Gdy artykuł to za mało
Gdy potrzebujesz decyzji, a nie tekstu
Żaden materiał nie odpowie na pytanie, czy akurat Ty możesz przyjmować dany preparat przed wyjazdem. Odpowie na nie lekarz po wywiadzie medycznym, w którym uwzględni choroby przewlekłe, uczulenia i pozostałe przyjmowane leki.
Przedmiotem usługi jest konsultacja lekarska. Gdy lekarz odmówi wystawienia recepty z przyczyn medycznych, zwracamy opłatę. Gdy poprosi o dokumentację, a nie zostanie ona dostarczona, konsultacja została wykonana i opłata nie podlega zwrotowi.
Zgłoszenie błędu, kontakt i dalsze kroki
Błędy zgłaszasz mailem na adres info@ereceptaonline24.pl, podając adres strony i zdanie, które budzi wątpliwości. Zgłoszenie trafia do redaktora prowadzącego, a sprawy medyczne do lekarza recenzenta. Po potwierdzeniu błędu poprawiamy tekst i zmieniamy datę aktualizacji.
Przyjmujemy też uwagi o brakujących kontekstach, na przykład o sytuacji rodziców podróżujących z małym dzieckiem albo osób z chorobą przewlekłą, które planują dłuższy pobyt. Jeśli temat wraca w kilku zgłoszeniach, dopisujemy go do planu redakcyjnego. Pozostałe kanały i dane rejestrowe zebraliśmy na stronie kontakt.
Nie prowadzimy przez e-mail konsultacji medycznych i nie oceniamy zdjęć zmian skórnych w korespondencji, ponieważ każda taka ocena wymaga wywiadu. Punktem wyjścia do reszty serwisu jest strona główna, a przy pilnych objawach obowiązuje ta sama zasada co wszędzie: w stanie nagłego zagrożenia życia dzwoń pod numer 112.
Pytania o sposób pracy redakcji
Dlaczego nie piszecie, ile tabletek mam wziąć?
Bo dawka zależy od masy ciała, wieku, nerek, wątroby, ciąży i od wszystkiego, co pacjent przyjmuje na stałe, a artykuł nie zna żadnej z tych rzeczy. Podajemy, po co stosuje się daną substancję, w jakich postaciach występuje i czego nie wolno z nią łączyć. Konkretne dawkowanie ustala lekarz na konsultacji albo farmaceuta przy preparacie dostępnym bez recepty.
Skąd bierzecie informację, czy lek jest na receptę?
Z Rejestru Produktów Leczniczych prowadzonego przez Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych. Sprawdzamy tam konkretny preparat, a nie samą substancję, ponieważ ta sama substancja bywa w dwóch kategoriach naraz. Loperamid ma w rejestrze zarówno pozycje bez recepty, jak i pozycje z kategorią Rp, a butylobromek hioscyny występuje w obu wariantach zależnie od postaci i opakowania. Dlatego nie piszemy o statusie z pamięci.
Czy te teksty pisze sztuczna inteligencja?
Przy przygotowaniu materiałów korzystamy z narzędzi wspierających pisanie i porządkowanie danych, ale odpowiedzialność za opublikowany tekst jest ludzka. Każdy artykuł przechodzi redakcję i recenzję medyczną lekarza z numerem prawa wykonywania zawodu, który sprawdza zgodność z charakterystykami produktów leczniczych i aktualnymi zaleceniami. Nie publikujemy materiałów, których nikt nie przeczytał przed wysłaniem na serwer.
Znalazłem błąd w artykule, co dalej?
Napisz na adres info@ereceptaonline24.pl, podając adres strony i zdanie, które budzi wątpliwości. Zgłoszenie trafia do redaktora prowadzącego, a przy sprawach medycznych do lekarza recenzenta. Jeśli błąd potwierdzimy, poprawiamy tekst i zmieniamy datę aktualizacji, a przy zmianie zmieniającej sens zalecenia dopisujemy krótką notę o tym, co zostało poprawione.
Autor, recenzja medyczna i źródła
- Rejestr Produktów Leczniczych (URPL): kategorie dostępności i charakterystyki produktów
- WHO: zalecenia dotyczące zdrowia w podróży międzynarodowej
- CDC Yellow Book: Health Information for International Travel
- Główny Inspektorat Sanitarny: komunikaty i zalecenia dla podróżujących
- Naczelna Izba Lekarska: Centralny Rejestr Lekarzy i Lekarzy Dentystów
Materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. O rozpoczęciu, zmianie i zakończeniu leczenia decyduje lekarz na podstawie indywidualnej oceny pacjenta. W stanie nagłego zagrożenia życia zadzwoń pod numer 112.